Ένας «θερμικός θόλος» προκαλεί ασυνήθιστα υψηλές θερμοκρασίες σε ολόκληρη την Ευρώπη, ωθώντας τις θερμοκρασίες πολύ πάνω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα.
Η Βρετανία και η Γαλλία έχουν ήδη καταγράψει ρεκόρ για τον μήνα Μάιο, ενώ η Ισπανία και η Ιταλία βρίσκονται αντιμέτωπες με προειδοποιήσεις για καύσωνα και περιορισμούς στις εξωτερικές εργασίες. Οι επιστήμονες αναφέρουν ότι η κλιματική αλλαγή καθιστά αυτούς τους τύπους ακραίων φαινομένων ζέστης πιο συχνούς.
Περιορισμοί στις εξωτερικές εργασίες επιβλήθηκαν σε περιοχές της Ιταλίας, οι παραλίες στη νοτιοδυτική Γαλλία γέμισαν νωρίτερα από το συνηθισμένο και οι αγρότες ανέφεραν επιτάχυνση της συγκομιδής καθώς οι θερμοκρασίες ξεπέρασαν τους 30°C σε όλη την περιοχή. Οι επιστήμονες λένε ότι η κλιματική αλλαγή που προκαλείται από τον άνθρωπο εντείνει τέτοια ακραία φαινόμενα, με την Ευρώπη να θερμαίνεται ταχύτερα από τον παγκόσμιο μέσο όρο και τα κύματα καύσωνα να γίνονται πιο συχνά και έντονα. Οι θερμοκρασίες στην Ισπανία αναμένεται να κορυφωθούν αργότερα αυτή την εβδομάδα αγγίζοντας τους 38°C, ενώ περιοχές της Ιταλίας επέβαλαν περιορισμούς στην εργασία σε εξωτερικούς χώρους.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η μετεωρολογική υπηρεσία Met Office ανακοίνωσε ότι η Δευτέρα (25/05) ήταν η θερμότερη ημέρα Μαΐου που έχει καταγραφεί ποτέ, με τη θερμοκρασία να αγγίζει τους 34,8°C στους Κήπους Kew στο νοτιοδυτικό Λονδίνο, δύο ολόκληρους βαθμούς πάνω από το προηγούμενο υψηλό. Το Met Office προέβλεψε πτώση της θερμοκρασίας αργότερα μέσα στην εβδομάδα. Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι η κλιματική αλλαγή που προκαλείται από τον άνθρωπο καθιστά τα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως οι καύσωνες, οι ξηρασίες και οι πλημμύρες, πιο έντονα, με αποτέλεσμα τα ρεκόρ θερμοκρασίας να σπάνε όλο και πιο συχνά.
Ο μετεωρολόγος του Met Office, Γκρεγκ Ντιούχερστ, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο (AFP) ότι η αύξηση των ακραίων θερμοκρασιών αποτελεί «μια καλή ένδειξη της κλιματικής αλλαγής σε δράση» και είναι πιο πιθανό να γίνει «η νέα κανονικότητα». Οι σύμβουλοι για το κλίμα προειδοποίησαν την περασμένη εβδομάδα τη βρετανική κυβέρνηση ότι η χώρα είναι «χτισμένη για ένα κλίμα που δεν υπάρχει πια» και την προέτρεψαν να προσαρμόσει τις υποδομές, όπως τα σχολεία και τα νοσοκομεία, για έναν πλανήτη που θερμαίνεται.
Το 2022, οι θερμοκρασίες στο Ηνωμένο Βασίλειο ξεπέρασαν τους 40°C για πρώτη φορά από τότε που ξεκίνησαν οι καταγραφές. Θερμοκρασία-ρεκόρ για τον Μάιο, ύψους 28,8°C, καταγράφηκε σε δύο μετεωρολογικούς σταθμούς στην Ιρλανδία, στο Κιλάρνεϊ στα νοτιοδυτικά και στο Κλόνμελ στα νότια, σύμφωνα με τα στοιχεία της Met Eireann. Μια πυρκαγιά σε ξερά χόρτα ξέσπασε κοντά στον λόφο Arthur’s Seat κοντά στο Εδιμβούργο, στέλνοντας καπνό πάνω από την πόλη της Σκωτίας, η οποία είδε τις θερμοκρασίες να σκαρφαλώνουν στους 25°C, σύμφωνα με την πυροσβεστική υπηρεσία και το BBC.
Προειδοποίηση για καύσωνα
Στην αντίπερα όχθη της Μάγχης, η μετεωρολογική υπηρεσία Meteo-France ανακοίνωσε ότι για τη Γαλλία στο σύνολό της, «η Δευτέρα (25/05) ήταν η θερμότερη ημέρα που έχει καταγραφεί για τον μήνα Μάιο από τότε που άρχισαν οι μετρήσεις». Ανέφερε ότι αναμένονταν μέγιστες θερμοκρασίες από 33°C έως 36°C σε διάφορες περιοχές, προσθέτοντας ότι αυτό το κύμα ζέστης είναι πιθανό να διαρκέσει τουλάχιστον μέχρι το τέλος της εβδομάδας.
Ο Γάλλος Πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί επρόκειτο να πραγματοποιήσει συνάντηση την Πέμπτη (28/05) με βασικούς υπουργούς για να εξετάσουν την προετοιμασία της κυβέρνησης για τον καύσωνα. Η πρωτεύουσα, το Παρίσι, σημείωσε το Σάββατο την πρώτη της θερμοκρασία πάνω από τους 30°C για φέτος, αγγίζοντας τους 31,9°C, σύμφωνα με το France24. Την Κυριακή (24/05), ένας άνδρας έχασε τη ζωή του κατά τη διάρκεια ενός αγώνα δρόμου 10 χιλιομέτρων στο Παρίσι, ανακοίνωσαν οι υπηρεσίες πολιτικής προστασίας, ενώ ακόμη 10 άτομα μεταφέρθηκαν στο νοσοκομείο σε κρίσιμη κατάσταση μετά από έναν αγώνα στο προάστιο της πρωτεύουσας, Μεζόν-Αλφόρ, σύμφωνα με τις αρχές. Η αποπνικτική ζέστη της Δευτέρας (25/05) ταλαιπώρησε τους λάτρεις του τένις στο Ρολάν Γκαρός στο Παρίσι.
Περιορισμοί στις εξωτερικές εργασίες
Στην Ισπανία, η Κρατική Μετεωρολογική Υπηρεσία (Aemet) προειδοποίησε ότι οι «εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες για αυτή την εποχή του χρόνου» θα συνεχιστούν σε όλη τη χώρα καθ’ όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, εκτός από τα Κανάρια Νησιά, στον Ατλαντικό Ωκεανό, στα ανοικτά των βορειοδυτικών ακτών της Αφρικής.
«Εκτεταμένες τροπικές νύχτες» προβλέπονται επίσης στη νοτιοδυτική Ισπανία από την Τετάρτη (27/05), με τις θερμοκρασίες να κορυφώνονται έως την Παρασκευή (29/25) μεταξύ 36°C και 38°C, ανέφερε η υπηρεσία στο X.
Πιο ανατολικά, η περιφέρεια Λάτσιο της Ιταλίας, η οποία περιλαμβάνει τη Ρώμη, ενέκρινε τη Δευτέρα (25/05) κανόνες που περιορίζουν την εργασία σε συνθήκες «με παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο» μεταξύ 12:30 μ.μ. και 4:00 μ.μ. Τα μέτρα αυτά ισχύουν, για παράδειγμα, για αγροκτήματα, εργοτάξια και τον τομέα των logistics, και θα έχουν ισχύ έως τις 15 Σεπτεμβρίου. Παρόμοιοι κανόνες είχαν τεθεί σε εφαρμογή και πέρυσι, αλλά μόνο από τις 30 Μαΐου.
Τι είναι ο θερμικός θόλος
Γνωστός και ως «φούσκα θερμότητας», ο όρος «θόλος θερμότητας» δεν ήταν ιδιαίτερα δημοφιλής μέχρι τη δεκαετία του 2010. Έκτοτε έχει πέσει θύμα της κάλυψης των καιρικών φαινομένων από τις ταμπλόιντ– όπως και άλλοι συχνά δραματοποιημένοι όροι, όπως «πολικός στρόβιλος» και «βόμβα χιονιού» – με αποτέλεσμα πολλοί να θεωρούν ότι είναι απλώς συνώνυμος με τον καύσωνα ή με αρκετές συνεχόμενες ημέρες υψηλών θερμοκρασιών, αναφέρει το Euronews. Οι θερμικοί θόλοι σχηματίζονται όταν ένα σύστημα υψηλής πίεσης αναπτύσσεται στα ανώτερα επίπεδα της ατμόσφαιρας, αναγκάζοντας τον αέρα από κάτω να κατεβαίνει και να συμπιέζεται, γεγονός που αυξάνει τη θερμοκρασία στα χαμηλότερα στρώματα. Καθώς όμως ο ζεστός αέρας διαστέλλεται, δημιουργεί έναν διογκωμένο θόλο που παγιδεύει τη θερμότητα στο εσωτερικό του. Κανονικά, οι άνεμοι μπορούν να μετακινήσουν τις περιοχές υψηλής πίεσης, όμως επειδή οι θερμικοί θόλοι εκτείνονται πολύ ψηλά στην ατμόσφαιρα, το σύστημα ουσιαστικά ακινητοποιείται.
Οι θερμικοί θόλοι συνεπώς προκαλούν σταθερά θερμοκρασίες πολύ πάνω από τα κανονικά επίπεδα, ξηραίνουν το έδαφος και αυξάνουν τον κίνδυνο δασικών πυρκαγιών. Μία μελέτη του 2025 που δημοσιεύτηκε στα Πρακτικά της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών (Proceedings of the National Academy of Sciences) διαπίστωσε ότι τα ατμοσφαιρικά μοτίβα που «εγκλωβίζουν» τα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως οι θερμικοί θόλοι και οι πλημμύρες, έχουν σχεδόν τριπλασιαστεί από τη δεκαετία του 1950 εξαιτίας της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής.
Τι θα συμβεί στην Ελλάδα
Ο θερμικός θόλος δεν θα επηρεάσει για την ώρα την Ελλάδα και ο μετεωρολόγος του OPEN, Κλέαρχος Μαρουσάκης, στην πρόγνωσή του σχολίασε ότι ο καιρός το τριήμερο «δεν προβληματίζει», ωστόσο προειδοποίησε για μπουρίνια σε περιοχές της Βόρειας Ελλάδας.
Για τη Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος, ο Κλέαρχος Μαρουσάκης ανέφερε: «Φαίνεται και πάλι να μας προσεγγίζει μια διαταραχή από τα Βαλκάνια. Θα επιδεινωθεί ο καιρός προς το βράδυ, κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα. Προσοχή σε μπουρίνια για την κεντρική Μακεδονία, τη Θράκη, γύρω γύρω από τη Θεσσαλία. Αυτή η αστάθεια θα επεκταθεί πιο νότια μέσα στην Τρίτη.
Επομένως, όσοι σχεδιάζουν αποδράσεις τις επόμενες ημέρες μέχρι και τη Δευτέρα δεν φαίνεται να τους προβληματίζει ιδιαίτερα ο καιρός. Μια προσοχή γύρω από το κεντρικό Αιγαίο όπου ο βοριάς μέχρι και αύριο θα είναι ενισχυμένος, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα βγει απαγορευτικό, απλά θα φτάνουμε σε ισχυρές εντάσεις στα 7 μποφόρ. Και μία προσοχή αύριο στην Πελοπόννησο για τις καταιγίδες και μία προσοχή προς το βράδυ της Δευτέρας για τη Βόρεια Ελλάδα που και πάλι θα ξεσπάσουν μπουρίνια ακόμη και καταιγίδες. Γενικά, η θερμοκρασία θα βρίσκεται γύρω από τους 30 βαθμούς οι μέγιστες και σε ό,τι αφορά τη θερμοκρασία της θάλασσας προς τα βόρεια τμήματά της θα είμαστε κοντά στους 16-17 βαθμούς, προς τα κεντρικά 17-19 και κοντά στους 20 στα νότια».
Η πρόγνωση της ΕΜΥ
Το Σάββατο ο καιρός θα είναι γενικά αίθριος με πρόσκαιρες νεφώσεις το μεσημέρι – απόγευμα στο Ιόνιο και τα ηπειρωτικά και τοπικές βροχές μικρής διάρκειας στα δυτικά ηπειρωτικά. Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη τις πρωινές ώρες στα δυτικά ηπειρωτικά. Οι άνεμοι στα ανατολικά θα πνέουν από βόρειες διευθύνσεις 3 – 5 μποφόρ και στο Αιγαίο τοπικά 6 μποφόρ. Στα δυτικά θα πνέουν ανατολικοί νοτιοανατολικοί 3 με 4 μποφόρ και από το μεσημέρι δυτικοί νοτιοδυτικοί με την ίδια ένταση.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή περαιτέρω πτώση στα δυτικά και νότια. Την Κυριακή ο καιρός θα είναι αίθριος με πρόσκαιρες νεφώσεις το μεσημέρι – απόγευμα στα ηπειρωτικά όπου στα ορεινά θα σημειωθούν τοπικές βροχές. Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη τις πρωινές ώρες στα δυτικά. Οι άνεμοι θα είναι μεταβλητοί ασθενείς και στα νότια πελάγη δυτικοί βορειοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ, ενώ η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή άνοδο.
Ο καιρός του Αγίου Πνεύματος
Ανήμερα του Αγίου Πνεύματος, στα βόρεια λίγες νεφώσεις που βαθμιαία θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές και πιθανόν στα ορεινά μεμονωμένες καταιγίδες. Στην υπόλοιπη χώρα γενικά αίθριος καιρός με πρόσκαιρες νεφώσεις το μεσημέρι – απόγευμα στα ηπειρωτικά και την Κρήτη και βροχές στα ορεινά. Οι άνεμοι στα δυτικά θα πνέουν δυτικοί βορειοδυτικοί και στα ανατολικά δυτικοί νοτιοδυτικοί 3 έως 5 μποφόρ, ενώ η θερμοκρασία δεν θα σημειώσει αξιόλογη μεταβολή.
ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 29-05-2026
Στην κεντρική και ανατολική Μακεδονία, τη Θράκη, το βόρειο Αιγαίο την ανατολική Στερεά και την Εύβοια παροδικά αυξημένες νεφώσεις με πιθανότητα για ασθενείς βροχές κυρίως τις πρωινές ώρες. Στην υπόλοιπη χώρα γενικά αίθριος καιρός με τοπικές νεφώσεις τις μεσημβρινές και απογευματινές ώρες κυρίως στη δυτική Στερεά, την Πελοπόννησο και στην Κρήτη όπου θα σημειωθούν τοπικές βροχές και στην Πελοπόννησο σποραδικές καταιγίδες.
Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη τις πρωινές ώρες κυρίως στα δυτικά.
Οι άνεμοι θα πνέουν από βόρειες διευθύνσεις 3 με 5 και στο Αιγαίο τοπικά έως 6 μποφόρ. Το βράδυ στα δυτικά θα στραφούν σε ανατολικούς νοτιοανατολικούς 3 με 4 μποφόρ.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή πτώση, κυρίως στα ανατολικά και θα φτάσει στις περισσότερες περιοχές τους 26 με 27 και κατά τόπους στα βόρεια και τα κεντρικά ηπειρωτικά τους 28 με 29 βαθμούς Κελσίου.
ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΑΒΒΑΤΟ 30-05-2026
Γενικά αίθριος καιρός με πρόσκαιρες νεφώσεις το μεσημέρι – απόγευμα στο Ιόνιο και τα ηπειρωτικά και τοπικές βροχές μικρής διάρκειας στα δυτικά ηπειρωτικά.
Η ορατότητα πιθανώς θα είναι τοπικά περιορισμένη τις πρωινές ώρες στα δυτικά ηπειρωτικά.
Οι άνεμοι στα ανατολικά θα πνέουν από βόρειες διευθύνσεις 3 με 5 και στο Αιγαίο τοπικά 6 μποφόρ. Στα δυτικά θα πνέουν ανατολικοί νοτιοανατολικοί 3 με 4 και από το μεσημέρι δυτικοί νοτιοδυτικοί με την ίδια ένταση.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή περαιτέρω πτώση κυρίως στα δυτικά και νότια.
ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ 31-05-2026
Γενικά αίθριος καιρός με πρόσκαιρες νεφώσεις το μεσημέρι – απόγευμα στα ηπειρωτικά όπου κυρίως στα ορεινά θα σημειωθούν τοπικές βροχές μικρής διάρκειας.
Η ορατότητα θα είναι τοπικά περιορισμένη τις πρωινές ώρες στα δυτικά.
Οι άνεμοι θα είναι μεταβλητοί ασθενείς και στα νότια πελάγη δυτικοί βορειοδυτικοί 3 με 5 μποφόρ.
Η θερμοκρασία θα σημειώσει μικρή άνοδο
ΠΡΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 01-06-2026
Στα βόρεια λίγες νεφώσεις που βαθμιαία θα αυξηθούν και θα σημειωθούν τοπικές βροχές και πιθανόν στα ορεινά μεμονωμένες καταιγίδες. Στην υπόλοιπη χώρα γενικά αίθριος καιρός με πρόσκαιρες νεφώσεις το μεσημέρι – απόγευμα στα ηπειρωτικά και την Κρήτη και τοπικές βροχές στα ορεινά.
Οι άνεμοι στα δυτικά θα πνέουν δυτικοί βορειοδυτικοί και στα ανατολικά δυτικοί νοτιοδυτικοί 3 έως 5 μποφόρ.