Την αξιοποίηση ανενεργών ακινήτων του Δημοσίου για την ανάπτυξη κοινωνικής κατοικίας μέσω του μοντέλου της κοινωνικής αντιπαροχής παρουσίασε ο Εκτελεστικός Μέλος και Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος του Υπερταμείο, Παναγιώτης Σταμπουλίδης, μιλώντας στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, περιγράφοντας το πλαίσιο, τα κριτήρια επιλογής και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης των έργων.
Όπως ανέφερε, το μοντέλο της κοινωνικής αντιπαροχής βασίζεται στην ενεργοποίηση ακινήτων του Ελληνικού Δημοσίου, τα οποία προτείνονται από το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και μπορεί να είναι είτε άχτιστα οικόπεδα είτε ακίνητα με υφιστάμενα κτίρια. Στη συνέχεια, τα ακίνητα αυτά διατίθενται μέσω διαγωνιστικών διαδικασιών στην αγορά για ανάπτυξη με κύρια χρήση την κατοικία. Από το σύνολο των κατοικιών που θα δημιουργηθούν, τουλάχιστον το 30% επιστρέφει στο Δημόσιο, προκειμένου να αξιοποιηθεί με κοινωνικά κριτήρια και προσιτό μίσθωμα, ενισχύοντας το απόθεμα προσιτής στέγης.
Ο κ. Σταμπουλίδης σημείωσε ότι το Υπερταμείο έχει ήδη προχωρήσει σε σημαντικά ορόσημα, καθώς βρίσκεται σε εξέλιξη η αξιολόγηση περίπου 100 ακινήτων που έχουν διατεθεί από υπηρεσίες και φορείς του Δημοσίου. Στόχος είναι, όπως είπε, εντός του 2026 σχεδιάζεται η δημοπράτηση περίπου 20 ακινήτων, τα οποία θα συγκεντρώνουν τις απαραίτητες προϋποθέσεις ωριμότητας και ελκυστικότητας.
Αναφερόμενος στη διαδικασία αξιολόγησης, εξήγησε ότι το Υπερταμείο διενεργεί τεχνικό, νομικό και χρηματοοικονομικό έλεγχο, εξετάζοντας την τεχνική ωριμότητα των ακινήτων, τα χωροταξικά και αναπτυξιακά τους χαρακτηριστικά, καθώς και τη νομική τους καθαρότητα. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη δυνατότητα άμεσης αξιοποίησης, στη συμβατότητα με τις χρήσεις γης, στη θέση και τη ζήτηση της περιοχής, αλλά και στη διασύνδεση με δίκτυα υποδομών, ώστε να διασφαλιστεί η ανάπτυξη σύγχρονων κατοικιών.
Παράλληλα, πραγματοποιείται χρηματοοικονομική ανάλυση για κάθε ακίνητο, με στόχο να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα των έργων και η προσέλκυση επενδυτικού ενδιαφέροντος. Για όσα ακίνητα πληρούν τα κριτήρια, ακολουθεί η προκήρυξη διαγωνισμών για την επιλογή αναδόχων που θα αναλάβουν την ανάπτυξη.
Ως προς τις προκλήσεις, ο ίδιος επεσήμανε ότι αυτές εντοπίζονται κυρίως σε ζητήματα χρήσεων γης και πολεοδομικών ρυθμίσεων, στη νομική ωριμότητα των ακινήτων, καθώς και στην ανάγκη διασφάλισης της επενδυτικής τους ελκυστικότητας. Όπως υπογράμμισε, καθοριστικής σημασίας είναι η σωστή επιλογή των ακινήτων από τους φορείς του Δημοσίου, αλλά και η ύπαρξη κατάλληλων χρηματοδοτικών κινήτρων, όπως προγράμματα ή ελαφρύνσεις, που θα ενισχύσουν τη βιωσιμότητα των επενδύσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη σημασία ενεργοποίησης της αγοράς, σημειώνοντας ότι απαιτείται, παράλληλα, μια διαδικασία «εκπαίδευσης» των επενδυτών ώστε να εξοικειωθούν με το μοντέλο της κοινωνικής αντιπαροχής και να συμμετάσχουν ενεργά στην υλοποίησή του.
Τέλος, εκτίμησε ότι εντός του 2027 αναμένεται να εκκινήσουν από τους αναδόχους οι διαδικασίες αδειοδότησης και κατασκευής, σηματοδοτώντας τη μετάβαση των έργων από το στάδιο της προετοιμασίας στη φάση της υλοποίησης.