Υπάρχουν δύο τύποι ανθρώπων το πρωί: αυτοί που ξυπνούν αμέσως και αυτοί που ξυπνούν μόνο αφού πιουν καφέ. Για εκατομμύρια ανθρώπους, ο καφές δεν είναι απλώς ρόφημα, αλλά απαραίτητη καθημερινή συνήθεια.
Η τελευταία μόδα που κυκλοφορεί στα social media προτείνει να περιμένουμε 60-90′ το πρωί πριν πιούμε τον πρώτο καφέ της ημέρας. Η πρόταση αυτή έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον στους λάτρεις της καφεΐνης σε podcasts, TikTok και blogs ευεξίας.
Η θεωρία λέει ότι αν καθυστερήσετε να πιείτε καφέ, το σώμα προλαβαίνει να ενεργοποιήσει τους φυσικούς μηχανισμούς αφύπνισης, με αποτέλεσμα να έχετε πιο σταθερή ενέργεια μέσα στη μέρα και μικρότερη πτώση το απόγευμα. Η εξήγηση αυτή βασίζεται κυρίως σε δύο βιολογικούς παράγοντες: την αδενοσίνη (ουσία που σχετίζεται με την υπνηλία) και την κορτιζόλη, την ορμόνη που μας βοηθά να ξυπνήσουμε.
Ο εγκέφαλός σας ξυπνά ήδη μόνος του
Κατά τη διάρκεια της ημέρας η αδενοσίνη συσσωρεύεται και δημιουργεί την αίσθηση κόπωσης. Ο ύπνος μειώνει τα επίπεδά της, οπότε δεν υπάρχει σημαντική ανάγκη για καφεΐνη ώστε να μειώσει την αίσθηση υπνηλίας.
Αυτό σημαίνει ότι ο πρώτος καφές της ημέρας δεν είναι επιβλαβής, αλλά ίσως δεν είναι και τόσο «μαγικός» όσο πιστεύουμε.
Ο ρόλος της κορτιζόλης το πρωί
Λίγο μετά το ξύπνημα, το σώμα εκκρίνει φυσικά κορτιζόλη, η οποία αυξάνει την εγρήγορση και λειτουργεί σαν εσωτερικό «ξυπνητήρι».
Αν πιούμε καφέ αμέσως, μπορεί απλώς να «συνδυάζεται» με αυτή τη φυσική κορύφωση, κάτι που ίσως οδηγήσει κάποιους σε νευρικότητα ή ταχύτερη ανοχή στην καφεΐνη.
Η καθυστέρηση του πρώτου καφέ θεωρητικά επιτρέπει στο σώμα να ξυπνήσει φυσικά πριν ενισχυθεί η ενέργεια με καφεΐνη.
Η μεγάλη εικόνα
Ο κανόνας των 90 λεπτών βασίζεται σε βιολογικούς μηχανισμούς, αλλά δεν είναι απόλυτος. Τα επιστημονικά δεδομένα για τον ιδανικό χρόνο κατανάλωσης καφέ δεν οδηγούν σε κάποιο ξεκάθαρο συμπέρασμα.
Αν σας βοηθά να έχετε πιο σταθερή ενέργεια μέσα στη μέρα, αξίζει να το δοκιμάσετε. Αν όχι, ο πρωινός καφές μόλις ξυπνήσετε παραμένει απολύτως φυσιολογικός.
Περισσότερο από το «πότε» πίνετε καφέ, μετράει η συνολική πρωινή ρουτίνα: ενυδάτωση, έκθεση στο φυσικό φως, όχι πολλές κινήσεις και σωστή διαχείριση της καφεΐνης μέσα στη μέρα.